Ø 6,8 m, ashoogte 3,8 m. Staart zonder kruirad of -haspel. Geteerd. Betonnen voeting. Stalen as, houten roeden. Windvaantje als makelaar. IJzeren hoepelvang; vangbalk met klos; vangstok.
De pomp wordt aangedreven door een hydromotor. In de kop een hydropomp die wordt aangedreven door twee V-snaren over een poelie op de bovenas. Molen staat beschreven in Noord-Hollands Molenboek 2007 onder nummer 12A, blz. 88.
Deze weidemolen werd gebouwd door Kees Zwaan op initiatief van Cor Spijker, ingenieur bij de Landinrichting, naar een voorbeeld van de weidemolen van de Klikjespolder te Oostwoud. De hydraulische aandrijving van de centrifugaalpomp is gebouwd door de firma Van der Welle te Kolhorn. In de fundering is een koker ingemetseld met daarin op perkament de geschiedenis van de bouw en de namen van een ieder die door een bijdrage de bouw heeft mogelijk gemaakt.
In verband met geldgebrek waren de wieken aanvankelijk voorzien van houten borden in plaats van zeilen. Deze worden 's winters nog wel eens gebruikt. Het toevoerslootje wordt gevoed met drangwater uit het Zwanenwater.
Over de bouw van de molen heeft de stichting in 1994 het boekje "De geschiedenis van de Callantsooger weidemolen" uitgegeven.
Aan de windpeluw hangt een bordje (als een wapen) met de afbeelding van een zwaan en de opschriften 'De Zwaan' en 'Anno 1993'
Op de koker een koperen plaat met de tekst: "De weidemolen De Zwaan is op initiatief van de Historische Vereniging gebouwd en geplaatst op het terrein van Natuurmonumenten. Op 23 april 1994 is de molen officieel in gebruik gesteld door J. Gutker, burgemeester van de gemeente Zijpe en Kees Zwaan, bouwer van de molen".
Begin 2008 brak één van de roeden gebroken als gevolg van zwaar weer. Het heeft even geduurd voordat het molentje hersteld was. In juni 2011 werd vastgesteld dat alles weer kon draaien.
-----
Voor 1940 moet ooit in de omgeving van Callantsoog een spinnekopmolen hebben gestaan, getuige een tekening van Henk Rotgans van 1 augustus 1940.
N.a.v. een mogelijk overcompleet komen van een molen bij Assendelft in 1990, besloott het bestuur van Historische Vereniging Callantsoog, na afketsen van de overname, om in eigen regie een spinnekopmolen te laten bouwen. Tevens werd in de nabijheid van het natuurgebied Het Zwanenwater een geschikte plek voor een molen gevonden, waarmee in een bepaald gebied een verhoogde waterstand voor planten en dieren gerealiseerd kon worden.
Nadat geld ingezameld was, vormden diverse vrijwilligers een bouwploeg, die met een molen uit Oostwoud als voorbeeld, eind 1991 aan de slag ging. In juli 1993 kon een tweedehands pompput geplaatst worden en in december was het buitenwerk afgerond. Na plaatsing van het gevlucht in het voorjaar van 1994, kon de molen op 23 april officieel door burgemeester J. Gutker in werking worden gesteld.
Het molentje verhoogt het waterpeil in een natuurgebied tussen Het Zwanenwater en het Kooibos.
Bron: DHM Molenbestand.
2. Foto: Jan Toes, 11 feb. 2008 4. Foto's: MHO, 9 nov. 2014 5. Foto: Marley Kooijman, 26 juni 2022
